د اې بي سي د راپور له مخې، د افغان ښځو کرکټ لوبډله (افغان وومنز الېون) ټاکل شوې چې د نړیوال رسمیت د ترلاسه کولو په موخه انګلستان ته سفر وکړي، څو د کرکټ سیالیو تر څنګ د ملاتړ یو کمپاین هم پر مخ یوسي. دا هڅه پنځه کاله وروسته له هغه کېږي چې په ۲۰۲۱ کال کې د طالبانو له بیا واک ته رسېدو وروسته ډېری لوبغاړې له هېواده وتلې وې.
دغه لوبغاړې، چې اوس په استرالیا او کاناډا په ګډون په بېلابېلو هېوادونو کې مېشتې دي، وایي چې د دې سفر اساسي پیغام د کرکټ نړیوالې شورا ای سي سي له خوا د دوی رسمیت پېژندل دي.
په کانبرا کې مېشتې لوبغاړې، بنفشه هاشمي، ویلي: «ای سي سي تل ویلي چې ښځې له نارینهوو سره برابرې دي، موږ دا خبره ډېر ځله اورېدلې ده. که هغوی موږ په رسمیت وپېژني، دا به په افغانستان کې دننه نجونو ته هیله او انرژي ورکړي.»
ټاکل شوې ده چې دا لوبډله د جون او جولای میاشتو پر مهال د ښځو د شل اوریز نړیوال جام له مهالوېش سره هممهاله سیالۍ ترسره کړي، خو دا سیالۍ به د رسمي ټورنمنټ برخه نه وي. د طالبانو تر کنټرول لاندې د افغانستان کرکټ بورډ د ښځو دا لوبډله نه پېژني، چې له امله یې ای سي سي هم نه شي کولای د دوی ګډون په رسمي سیالیو کې منظور کړي.
د طالبانو له بیا واک ته رسېدو وروسته، پر ښځو د زدهکړو، کار او ازادیو په برخه کې پراخ محدودیتونه لګول شوي، چې دا وضعیت د نړیوالو بشري حقونو سازمانونو له خوا په پراخه کچه غندل شوی دی.
د لوبډلې مدیرې، اما سټېپلز، ویلي چې د انګلستان دا سفر په ستراتیژیک ډول داسې وخت کې تنظیم شوی چې هم د نړیوال جام سیالۍ روانې وي او هم په سکاټلنډ کې د ای سي سي کلنۍ غونډه ترسره کېږي، چیرې چې تمه ده د دې لوبډلې د راتلونکي رسمیت په اړه بحثونه وشي.
هغې زیاته کړه: «ای سي سي ته یو رښتینی فرصت په لاس ورغلی چې په زړورتیا اقدام وکړي، سیاستونه یوې خوا ته کړي او پر دغو ځوانو ښځو پانګونه وکړي.»
ځینو لوبغاړو د بدیلو حللارو غوښتنه هم کړې، لکه د کډوالو یوې لوبډلې جوړول، ورته هغو ټیمونو ته چې د المپیک نړیوالې کمېټې تر بیرغ لاندې سیالي کوي.
د افغان ښځو کرکټ لوبډلې لومړۍ ګډه سیالي د ۲۰۲۵ کال د جنورۍ په میاشت کې د استرالیا په ملبورن کې د یوه ننداریز لوبې په ترڅ کې ترسره کړه، چې نړیوال پام او ملاتړ یې راجلب کړ. وروسته ای سي سي د افغان ښځو کرکټ لپاره یو نوښت پیل کړ، چې پکې له استرالیا، انګلستان او هند د کرکټ بورډونو په همکارۍ مالي ملاتړ او پراختیايي پروګرامونه شامل دي.
دغه نوښت د نړیوالو فرصتونو زمینه برابره کړې، چې پکې د انګلستان سفر او په نړیوالو پېښو کې ګډون شامل دي. په انګلستان کې سیالۍ په ځینو میدانونو لکه ورمزلي کرکټ میدان او د کمبریج پوهنتون کې ترسره کېږي.
ټاکل شوې ده چې د دې پروګرام تمویل د اګست په میاشت کې پای ته ورسېږي او د جولای په میاشت کې به د ICC په غونډه کې د دې راتلونکی وڅېړل شي. ملاتړي د اوږدمهاله پانګونې او رسمي رسمیت ترلاسه کولو لپاره د لارو چارو غوښتنه کوي.
لوبغاړې وایي، د دوی کمپاین یوازې د ورزش خبره نه ده.
په کاناډا کې مېشتې لوبغاړې، رویا سمیم، ویلي: «دا لوبډله یوه رڼا ده. یا به دا رڼا مړه شي، یا به نوره هم روښانه شي — د هغو نجونو لپاره چې لا هم په افغانستان کې په تیاره کې ژوند کوي.»
صمیم ویلي ډېری لوبغاړې په ۲۰۲۱ کال کې له افغانستانه وتلې وې، ځینو یې حتی د تېښتې پر مهال خپل د کرکټ وسایل پرېښودل یا ویجاړ کړل. سره له دې ستونزو، هغوی لا هم غږ پورته کوي او په نړیوالو سیالیو کې د ګډون لپاره هڅې کوي.
سمیم ویلي: «زه به د کرکټ لوبولو لپاره له طالبانو اجازه وانهخلم.»
