کابل‌تریبیون (کی‌تی)— کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان می‌گوید که از آغاز سال جاری میلادی تا ۱۲ سپتمبر، بیش از ۴۳۹ هزار شهروند افغان از ایران اخراج شده‌اند.
بر اساس گزارش تازه این نهاد، در مجموع ۵۲۲ هزار و ۲۰۰ افغان در این مدت از ایران به افغانستان بازگشته‌اند که حدود ۴۳۹ هزار تن آنان اخراج شده‌اند.
این نهاد هشدار داده است که بازگشت گسترده مهاجران فشار بیشتری بر خدمات اساسی، مسکن و فرصت‌های معیشتی در افغانستان وارد می‌کند و می‌تواند خطر بی‌ثباتی و مهاجرت دوباره را افزایش دهد.
این نهاد گفته است که موج بازگشت افغان‌ها از ایران در سال ۲۰۲۵ نیز گسترده بود. در آن سال بیش از ۱.۹ میلیون افغان از ایران به افغانستان بازگشتند یا اخراج شدند که حدود ۱.۲۶ میلیون مورد آن اخراج بوده است.
بر اساس گزارش ملل متحد، روند اخراج‌ها در جولای ۲۰۲۵ به حدود ۳۷۳ هزار مورد در یک ماه رسید، اما پس از آن کاهش یافت. شمار اخراج‌ها در جولای ۲۰۲۶ حدود ۵۳ هزار و در آگست حدود ۵۹ هزار مورد گزارش شده است.
این نهاد افزایش بازگشت‌ها را پس از پایان اعتبار برگه‌های سرشماری حدود دو میلیون افغان در ایران در مارچ ۲۰۲۵ نیز مرتبط دانسته است. پس از آن، مقام‌های ایران برنامه‌ای را برای ارزیابی وضعیت دارندگان این برگه‌ها و تعیین امکان ادامه اقامت آنان آغاز کردند.
کمیسیاری عالی ملل متحد در امور پناهندگان می‌گوید ۸۶ درصد از مجموع بازگشت‌کنندگان در سال جاری فاقد اسناد رسمی بوده‌اند و ۱۴ درصد برگه‌های سرشماری داشته‌اند. در میان افراد اخراج‌شده نیز ۸۸ درصد فاقد اسناد و ۱۲ درصد دارای برگه‌های سرشماری بوده‌اند.
گزارش همچنین نشان می‌دهد که شمار قابل توجهی از بازگشت‌کنندگان در وضعیت آسیب‌پذیر قرار دارند. از میان افرادی که از آغاز سال ۲۰۲۵ به افغانستان بازگشته‌اند، ۳۹ درصد زنان و کودکان و ۲۷ درصد کودکان بوده‌اند. همچنین ۴۵ درصد بازگشت‌کنندگان را خانواده‌ها تشکیل داده‌اند.
این نها ملل متحد گفته است که در میان خانواده‌هایی که در افغانستان از این نهاد کمک دریافت کرده‌اند، ۴۱ درصد سرپرست زن داشته‌اند و ۱۳ درصد نیز دست‌کم یک عضو دارای معلولیت داشته‌اند.
هرات با ۲۱ درصد، بیشترین سهم را در میان ولایت‌هایی دارد که بازگشت‌کنندگان در سال ۲۰۲۶ آن را به‌عنوان مقصد خود انتخاب کرده‌اند. پس از هرات، کابل با ۱۰ درصد، فراه با ۸ درصد، کندز با ۷ درصد و تخار با ۵ درصد قرار دارند.
کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان اعلام کرده است که برای حمایت از بازگشت‌کنندگان، کمک‌های خود را در گذرگاه‌های مرزی اسلام‌قلعه و زرنج افزایش داده است.
بر اساس این گزارش، از آغاز سال جاری میلادی تاکنون بیش از ۲۹ هزار و ۵۰۰ خانواده بازگشت‌کننده کمک دریافت کرده‌اند و برای بیش از ۲۰۵ هزار نفر نیز غذای گرم توزیع شده است.
