کابل تریبون_برنامه جهانی غذا میگوید که افغانستان پنج سال پس از بازگشت طالبان به قدرت با یکی از شدیدترین بحرانهای اقتصادی و بشردوستانه روبهرو است و حدود یکسوم جمعیت این کشور با گرسنگی مواجهاند.
این نهاد روز سهشنبه، ۲۷ اسد، در گزارشی گفته است که نزدیک به ۱۴ میلیون تن در افغانستان دچار سوءتغذیهاند و پیشبینی میشود در سال جاری میلادی ۳.۷ میلیون کودک و ۱.۲ میلیون زن باردار و شیرده با سوءتغذیه حاد روبهرو شوند.
به گفته برنامه جهانی غذا، مشکل اصلی کمبود مواد غذایی در بازارها نیست؛ بلکه افزایش قیمتها و کاهش توان خرید مردم است.
بخش بزرگی از جمعیت افغانستان در فقر زندگی میکنند و بسیاری از کارگران تنها چند روز در هفته میتوانند کار غیررسمی پیدا کنند.
جان آیلیف، رئیس برنامه جهانی غذا در افغانستان، گفته است که مواد غذایی در بازارها وجود دارد، اما بسیاری از مردم پول کافی برای خرید آن ندارند و شماری از خانوادهها عمدتاً با نان و چای زندگی میکنند.
بازگشت اجباری بیش از شش میلیون مهاجر و پناهجوی افغان از ایران و پاکستان از سال ۲۰۲۳ نیز فشار بیشتری بر بازار کار و اقتصاد خانوادهها وارد کرده است.
بسیاری از خانوادهها همچنین درآمدهایی را که پیشتر از سوی اعضای مهاجرشان ارسال میشد، از دست دادهاند.
این نهاد خشکسالیهای چند سال اخیر، کاهش تولیدات زراعتی و رویدادهای طبیعی مانند زمینلرزه، سیلاب و رانش زمین را از دیگر عوامل تشدید بحران غذایی در افغانستان عنوان کرده است.
بر اساس این گزارش، ممنوعیت کشت کوکنار نیز بر درآمد شماری از کشاورزان تأثیر گذاشته است. پژوهشهای دیوید منسفیلد، پژوهشگر حوزه کشت کوکنار افغانستان، نشان میدهد که زمینهای مورد استفاده برای زراعت در سال ۲۰۲۵ نسبت به سال ۲۰۲۳ حدود ۲۶ درصد کاهش یافته است.
با وجود بارندگی بیشتر در سال جاری و احتمال بهبود محصولات زراعتی، برنامه جهانی غذا هشدار داده است که افزایش تولید بهتنهایی برای حل بحران کافی نیست و قیمت مواد غذایی همچنان برای خانوادههای فقیر بالا است.
بستهبودن مرز پاکستان از اکتبر ۲۰۲۵ نیز مشکلات واردات و صادرات افغانستان را تشدید کرده است. کشاورزان افغان در این مدت با دشواری بیشتری محصولات خود، از جمله میوه و سبزیجات، را به بازارهای پاکستان صادر کردهاند و واردات مواد غذایی از این کشور نیز کاهش یافته است.
همچنین، اختلال در مسیرهای تجاری از طریق ایران، افزایش هزینه سوخت و دشواری انتقال کمکهای بشردوستانه، هزینه عملیات امدادرسانی را افزایش داده است.
آیلیف گفته است که برنامه جهانی غذا اکنون برای انتقال کمکهای خود بیش از سه برابر گذشته هزینه میکند؛ در حالی که کمکهای مالی کشورهای کمککننده، از جمله ایالات متحده، بهشدت کاهش یافته است.
او هشدار داده است که کمبود بودجه باعث شده برنامه جهانی غذا نتواند به شمار زیادی از افراد نیازمند کمک کند و در مراکز تغذیه این نهاد، از هر هفت زن و کودک مبتلا به سوءتغذیه، تنها به یک نفر کمک ارائه میشود.
رئیس برنامه جهانی غذا در افغانستان با اشاره به وضعیت یک خانواده در شمال کشور گفته است که یک پدر مجبور شده بود میان انتقال پسر بیمار و دچار سوءتغذیه خود به شفاخانه یا خرید غذا برای سه فرزند دیگرش یکی را انتخاب کند.
او گفت که این پدر در نهایت تصمیم گرفت پول اندک خود را برای تأمین غذای سه فرزند دیگر مصرف کند و پسر بیمار جان باخت.
آیلیف تأکید کرده است که هیچ پدری نباید مجبور به چنین انتخابی شود و در صورت نرسیدن کمکهای بیشتر، شمار خانوادههایی که با چنین تصمیمهای مرگباری روبهرو میشوند، افزایش خواهد یافت.