کابل تریبون_دیدبان حقوق بشر میگوید که پنج سال پس از بازگشت طالبان به قدرت، افغانستان با یکی از شدیدترین بحرانهای حقوق بشری و بشردوستانه در جهان روبهرو است و زنان، دختران و سایر گروههای آسیبپذیر بیشترین آسیب را متحمل شدهاند.
این سازمان روز دوشنبه، ۱۲ اسد، در گزارشی به مناسبت پنجمین سالگرد بازگشت طالبان به قدرت، گفته است که طالبان در این مدت با اعمال محدودیتهای گسترده، زنان و دختران را از آموزش متوسطه و عالی، بسیاری از فرصتهای شغلی، آزادی رفتوآمد و مشارکت در زندگی عمومی محروم کردهاند.
بر اساس این گزارش، خبرنگاران، فعالان مدنی و منتقدان طالبان با بازداشتهای خودسرانه، ارعاب و شکنجه مواجه شدهاند و صدها عضو نیروهای امنیتی دولت پیشین نیز قربانی ناپدیدسازی قهری و اعدامهای فراقضایی شدهاند.
دیدبان حقوق بشر افزوده است که همزمان با تشدید بحران حقوق بشر، افغانستان با بحران عمیق بشردوستانه نیز روبهرو است. به گفته این نهاد، پس از کاهش گسترده کمکهای خارجی، نزدیک به نیمی از جمعیت کشور به کمکهای غذایی و صحی نیاز دارند و بیش از ۳.۷ میلیون کودک با سوءتغذیه حاد دستوپنجه نرم میکنند.
در گزارش آمده است که اخراج گسترده مهاجران افغان از پاکستان و ایران نیز فشار بر اقتصاد و خدمات عمومی افغانستان را افزایش داده و بسیاری از بازگشتکنندگان بدون سرپناه، شغل و منبع درآمد به کشور بازمیگردند.
این سازمان همچنین از ادامه حملات گروه داعش و درگیریهای مرزی با پاکستان بهعنوان عوامل تشدید ناامنی یاد کرده و افزوده است که این رویدادها صدها قربانی غیرنظامی بر جای گذاشتهاند.
دیدبان حقوق بشر با اشاره به صدور حکم بازداشت دو مقام ارشد طالبان از سوی دیوان کیفری بینالمللی و ایجاد سازوکار مستقل سازمان ملل برای بررسی جنایتهای افغانستان، خواستار افزایش تلاشهای بینالمللی برای پاسخگو ساختن عاملان نقض حقوق بشر شده است.
این نهاد از جامعه جهانی خواسته است طالبان را برای لغو محدودیتهای اعمالشده بر زنان و دختران تحت فشار قرار دهد، از روندهای عدالتخواهی حمایت کند، بودجه کمکهای بشردوستانه را افزایش دهد و از اخراج اجباری پناهجویان افغان به افغانستان جلوگیری کند.