بخش زنان سازمان ملل در گزارش تازه خود هشدار داده است که زنان و دختران در افغانستان با وضعیت بشری رو‌به‌وخامت روبه‌رو هستند.
این نهاد می‌گوید محدودیت‌های طالبان، مشکلات اقتصادی، بحران‌های اقلیمی و کاهش بودجه کمک‌های بشری، بحران انسانی را عمیق‌تر ساخته است.
این گزارش با عنوان «ارزیابی وضعیت جنسیتی بخش‌های بشری در افغانستان در سال ۲۰۲۵» از سوی دفتر افغانستان بخش زنان سازمان ملل و گروه هماهنگی جنسیتی افغانستان منتشر شده است.
در این گزارش آمده است که در سال ۲۰۲۶ حدود ۲۱.۹ میلیون نفر در افغانستان، که نزدیک به ۴۵ درصد جمعیت کشور را تشکیل می‌دهند، به کمک‌های بشری نیاز خواهند داشت.
از این میان، بیش از ۱۰.۷ میلیون نفر زن و دختر هستند.
براساس گزارش، محدودیت‌های طالبان بر رفت‌وآمد، آموزش و کار زنان، دسترسی آنان را به کمک‌های بشری، خدمات صحی، منابع درآمد و زندگی اجتماعی به‌شدت محدود کرده است.
این گزارش می‌افزاید که خانواده‌های تحت سرپرستی زنان بیشترین آسیب را دیده‌اند. بسیاری از این خانواده‌ها توسط زنان بیوه اداره می‌شوند و در مقایسه با خانواده‌های تحت سرپرستی مردان، با فقر شدیدتر، گرسنگی، آوارگی و خطرات امنیتی بیشتری روبه‌رو هستند.
بخش زنان سازمان ملل همچنان گفته که در سال ۲۰۲۵ بحران‌های پی‌درپی اقلیمی مانند خشکسالی، سیلاب و زلزله، و همچنین بازگشت حدود ۲.۸ میلیون افغان از ایران و پاکستان، فشارها بر خانواده‌های آسیب‌پذیر را افزایش داده است.
در گزارش آمده که وضعیت بد اقتصادی و ناامنی غذایی، زنان و دختران را وادار کرده تا از روش‌های آسیب‌زا استفاده کنند؛ از جمله کار کودکان، خارج کردن کودکان از مکتب، گدایی و ازدواج در سنین پایین.
طبق یافته‌های گزارش، ۴ درصد از خانواده‌های تحت سرپرستی زنان به دلیل فشارهای مالی، دختران خود را زودتر از موعد ازدواج داده‌اند، در حالی که این رقم در خانواده‌های تحت سرپرستی مردان ۱ درصد است.
ناامنی غذایی همچنان گسترده است و خانواده‌های تحت سرپرستی زنان نسبت به خانواده‌های تحت سرپرستی مردان، سطح بالاتری از گرسنگی را تجربه کرده‌اند.
بر اساس گزارش، ۴۱ درصد این خانواده‌ها گفته‌اند که در ماه گذشته گاهی به دلیل کمبود منابع غذایی در خانه نداشتند و ۴۲ درصد گفته‌اند که با گرسنگی به خواب رفته‌اند.
این گزارش همچنین نسبت به وضعیت آموزش دختران ابراز نگرانی کرده و گفته است که اکنون بیش از نیمی از دختران در سن مکتب در افغانستان از آموزش محروم هستند؛ دلیل اصلی آن، ممنوعیت طالبان بر آموزش دختران بالاتر از صنف ششم است.
بر اساس این تحقیق، ۵۸ درصد دختران در سن مکتب به مدرسه نمی‌روند، در حالی که این رقم در میان پسران ۲۷ درصد است.
گزارش می‌گوید دسترسی زنان به خدمات صحی نیز به‌طور جدی آسیب دیده است.
محدودیت بر کار کارمندان صحی زن، بسته شدن مراکز آموزش طبی زنان و کاهش بودجه، سیستم صحی افغانستان را تضعیف کرده است. تنها در سال ۲۰۲۵، ۱۶۷ مرکز صحی بسته شده‌اند.
این گزارش هشدار می‌دهد که زنان با خطرات امنیتی فزاینده‌ای روبه‌رو هستند، از جمله خشونت‌های اجتماعی، محل‌های ناامن زندگی و دسترسی محدود به آب پاک و خدمات صحی.
همچنین خانواده‌های تحت سرپرستی زنان بیشتر در معرض تهدید اخراج از خانه، ازدحام و شرایط زندگی ناامن قرار دارند.
اداره زنان سازمان ملل همچنین نسبت به محدود شدن فضای کاری برای کارمندان زن در بخش کمک‌های بشری در افغانستان ابراز نگرانی کرده است.
به گفته این گزارش، محدودیت‌های طالبان بر کارمندان زن، دسترسی زنان به خدمات حیاتی را کاهش داده و روند پاسخ‌گویی و حمایت از زنان و دختران را تضعیف کرده است.
این نهاد در پایان خواستار تقویت کمک‌های بشری مبتنی بر جنسیت، افزایش حمایت از خانواده‌های تحت سرپرستی زنان و فراهم‌سازی دسترسی امن زنان و دختران افغان به خدمات صحی، آموزش، فرصت‌های کاری و کمک‌های بشری شده است.
